Europees Hof schetst juridisch kader voor voetbaluitzendingen
Een Engelse caféhoudster heeft een belangrijke slag gewonnen in haar juridische strijd om Premier League voetbalwedstrijden in haar pub te mogen vertonen met behulp van een buitenlandse tv-decoder. Karen Murphy had een Britse leverancier van tv-decoders, die de exclusieve rechten op Premier League voetbaluitzendingen in Groot-Brittannië heeft, omzeild. Murphy koos ervoor om een veel goedkopere Griekse decoder te kopen om zo de wedstrijden te tonen in haar pub in Portsmouth. Echter, ze kreeg te maken met boetes en juridische problemen. Murphy liet het er niet bij zitten en stapte naar de rechter.
Tijdens de procedure bleek dat veel punten van EU-wetgeving ten aanzien van auteursrecht, televisie-uitzendingen en het vrije verkeer van diensten binnen de EU erg complex zijn om toe te passen in deze zaak. Daarom stelde het High Court of England and Wales prejudiciële vragen aan het Europese Hof van Justitie (EHvJ) zodat deze vraagstukken van EU-wetgeving nader toegelicht zouden worden. Het Europees Hof van Justitie bepaalde deze week dat nationale regels die de import, verkoop of het gebruik van buitenlandse decoderkaarten verbieden in strijd zijn met het vrije verkeer van diensten in de interne markt.
Deze uitspraak van het Europese Hof zal ongetwijfeld grote gevolgen hebben voor de grote voetbalcompetities in Europa -zoals de Premier League- en hun huidige exclusieve overeenkomsten met TV-kanalen met betrekking tot live-uitzendingen. Niet alleen de vraag of (rechtmatig in de handel gebrachte) buitenlandse decoders mogen worden gebruikt in pubs werd besproken in het arrest, maar ook een aantal auteursrechtelijke kwesties met betrekking tot voetbaluitzendingen werden nader verklaard door het Hof. Kort gezegd stelt het EHvJ dat het belemmeren van het gebruik van buitenlandse decoders in strijd is met het vrije verkeer van diensten. Echter, bij het beantwoorden van de vraag of de beelden vervolgens openbaargemaakt mogen worden in een café moet zeer waarschijnlijk rekening gehouden worden met intellectuele eigendomsrechten van de ‘oorspronkelijke’ zender.
Het EHvJ stelt dat de nationale wetgeving die het gebruik van overzeese decoders verbiedt, niet kan "worden gerechtvaardigd door het doel van bescherming van intellectuele eigendomsrechten of door de doelstelling om het publiek te bewegen naar voetbalstadions te komen". Volgens BBC-verslaggever Bill Wilson kan deze regel leiden tot een grote verandering in de manier waarop tv-rechten moeten worden verkocht in de Europese Unie.
Karen Murphy's strijd is niet helemaal voorbij. Ze kan nu kijken naar de Premier League via de Griekse decoderdienst, maar het is niet duidelijk of ze de wedstrijden mag laten zien aan haar klanten. Het EHvJ heeft geoordeeld dat de live voetbal-actie op zichzelf niet een creatief werk of prestatie van de omroepen is. Op elementen waarbij een eigenheid of creatief stempel van de omroep ontbreekt heeft de zender geen auteursrecht. Echter, er is wel degelijk auteursrecht op de "branding" rond het voetbal – dus de Premier League logo’s, muziek en bewerkt beeldmateriaal, zoals highlights en herhalingen van een doelpunt.
Als de High Court de uitleg van het EHvJ volledig toepast, hebben Engelse pubs waarschijnlijk nog steeds de toestemming van de Premier League nodig om de wedstrijden te tonen. Dit is omdat het in de praktijk wel erg lastig zal worden om alleen onversneden live voetbalactie te vertonen in de pub zonder tegelijk ook geluid of logo’s van de omroep te tonen, hoewel dit natuurlijk theoretisch wel mogelijk is. Het is nu aan de High Court of England and Wales om de huidige uitspraak te interpreteren. We zullen zeker enkele maanden moeten wachten op deze definitieve beslissing, maar het is vrij ongebruikelijk voor een gerechtshof uit een Lidstaat om een oordeel van het EHvJ naast zich neer te leggen.
Bronnen: BBC, Europees Hof van Justitie, samengevoegde zaken C-403/08 en C-429/08, 4 oktober 2010 (Premier League cs / Murphy cs)