Kamervragen omtrent monopoliepositie Buma/Stemra

Vorige maand zijn er Kamervragen gesteld aan de staatsecretaris van Veiligheid en Justitie over het functioneren van Buma/Stemra door Kees Verhoeven van de D66. Inmiddels zijn daar antwoorden op gekomen door minister Opstelten van Veiligheid en Justitie. Een aantal artikelen uit de Volkskrant over Buma/Stemra is aanleiding geweest tot de Kamervragen. Hieronder volgt een korte samenvatting van de Kamervragen en de gegeven antwoorden.

De Kamervragen hebben betrekking op de eventuele monopoliepositie die Buma/Stemra inneemt in de muziekindustrie. Gezien haar wettelijke taak bij de openbaarmaking van muziekwerken zou Buma een monopoliepositie kunnen innemen. Muzikanten die hun rechten willen innen zouden geen andere keuze hebben dan gebruik te maken van de diensten van Buma/Stemra.

Volgens minister Opstelten kan inderdaad gesteld worden dat Buma/Stemra een monopoliepositie inneemt. Artikel 30a Auteurswet vereist toestemming van de Minister van Justitie indien een bedrijf wil bemiddelen inzake het muziekauteursrecht. Tot nu toe heeft in Nederland alleen Buma deze toestemming gekregen.

Namens muziekauteurs worden via Buma privaatrechtelijke licenties aan derden verstrekt voor de uitzending van muziekwerken in bijvoorbeeld radio- en televisieprogramma’s en de uitvoering van muziekwerken in het openbaar.
Muziekauteurs zijn echter niet verplicht om hun licentieverlening voor de uitvoering van hun werk onder te brengen bij Buma. De auteur zou dit ook zelf kunnen doen. Er is tot op heden echter geen andere bemiddelaar te kiezen.

Omdat er geen sprake is van een volwaardige markt van elkaar beconcurrerende collectieve beheersorganisaties is het toezicht op Buma/Stemra noodzakelijk. Toezicht is belangrijk voor een transparant en efficiënt functioneren van de organisatie. Het toezicht is ondergebracht bij het College van Toezicht Auteursrechten.

Onlangs is in de algemene ledenvergadering van Buma een motie aangenomen om het bestuur fundamenteel te gaan herstructureren. Het College van Toezicht zal deze ontwikkelingen binnen Buma nauwgezet volgen. Naar aanleiding van een notitie van het College van Toezicht heeft Voice, de brancheorganisatie voor collectieve beheersorganisaties, de richtlijnen Goed Bestuur en Integriteit CBO’s (collectieve beheersorganisaties) opgesteld. Deze richtlijnen maken onderdeel uit van het CBO keurmerk. Het keurmerk is opgesteld door Voice en de eerste audits ervan zullen dit najaar worden uitgevoerd door een onafhankelijke certificerende instelling.

Buma/Stemra is bezig met de herstructurering van het bestuur. Dit zou ten goede kunnen komen aan het eventueel verkrijgen van het keurmerk voor goed bestuur en integriteit. Komend najaar zal bekend worden of Buma/Stemra dit keurmerk krijgt. Het is echter nog maar de vraag of de herstructurering van het bestuur binnen Buma/Stemra genoeg zal zijn. Het enkel verkrijgen van een keurmerk neemt niet weg dat Buma nog steeds een monopoliepositie inneemt. Wellicht zou het verstandig zijn om te zorgen voor concurrentie op de muzieklicentiemarkt, zodat er geen monopoliepositie meer is van Buma.

Bronnen: ieforum.nl en overheid.nl

Door: Karen Groen