Open licenties zijn stimulans voor de Europese wetenschap

De Creative Commons (CC) licentie voor online content heeft een enorm aanbod van vrij toegankelijke publicaties mogelijk gemaakt. Dit is de belangrijkste boodschap van een nieuw boek gepresenteerd door de Creative Commons organisatie. In 'The power of open' etaleert de stichting hoe hun benadering van het auteursrecht een stimulans is voor samenwerking, onderzoek en ontwikkeling in het digitale tijdperk.

Volgens Mark Patterson van het wetenschappelijke tijdschrift Public Library of Science zijn publicaties met een open licentie van groot belang voor innovatie in de Europese wetenschap. CC-licenties bieden brede toegang tot onderzoek vanwege hun solide juridische basis. "Vooral de CC Attribution License wordt zo langzamerhand de gouden standaard voor open access publiceren. Deze licentie geeft duidelijk aan dat een werk kan worden hergebruikt voor legitieme commerciele of niet-commerciële doelen, zonder voorafgaande toestemming van de auteur, waardoor de potentiële impact van het werk maximaal is. Open access wordt steeds meer erkend als een motor van innovatie en economische ontwikkeling, dat is de reden waarom het essentieel is dat alle publiek gefinancierde onderzoek ter beschikking wordt gesteld zonder enige beperking met betrekking tot toegang of hergebruik."

Europees Commissaris Neelie Kroes is dezelfde mening toegedaan en heeft aangekondigd dat alle gepubliceerde resultaten van door de EU gefinancierd onderzoek openlijk beschikbaar wordt. Twee projecten - gefinancierd in het kader van het zevende kaderprogramma (KP7) - hebben in het bijzonder bijgedragen aan deze beleidskeuze van Kroes. De projecten SOAP (Studie over Open Access Publicaties) en OpenAIRE (Open Access Infrastructuur voor onderzoek in Europa) hebben gekeken naar hoe de open toegang tot de EU gefinancierd onderzoek vormgegeven moet worden.

De SOAP consortium bekeek nieuwe verdienmodellen die gebaseerd zijn op open licenties en die zijn ontwikkeld als een gevolg van de verschuiving van print naar digitale documenten. Vervolgens gebruikten ze deze informatie om de Commissie te adviseren over de risico's, kansen en essentiële vereisten voor een soepele overgang naar Open Access-publiceren. Het OpenAIRE project, richt zich op de specifieke infrastructuur die nodig is voor het optimaliseren van kennisdeling en heeft als doel het bouwen van een portaal dat zal fungeren als een opslagplaats voor alle onderzoek wat in het kader van KP7 is gepubliceerd.

CC is uitgegroeid tot een toonaangevende standaard voor licentiering. The power of open bevat vele voorbeelden van projecten en personen uit de hele wereld van wie het werk onder de aandacht van een breder publiek is gebracht dankzij een CC-licentie. Het boek laat zien dat het CC initiatief  een directe impact op de Europese onderzoekswereld heeft gehad en dit is helemaal in lijn met Digitale Agenda van de Commissie. Het boek is -uiteraard- gratis te downloaden via deze link.

Bronnen:  Cordis (European Commission Newsroom), Creative Commons