AG Europese Hof: maatregel die ISP’s verplicht tot filteren en blokkeren ter bescherming van IE in strijd met grondrechten
ISP’s mogen niet worden verplicht het internetverkeer te filteren en sites te blokkeren om inbreuken op intellectuele eigendomsrechten te voorkomen, luidt de conclusie (PDF) van advocaat-generaal Cruz Villalón van het Europese Hof van Justitie in de zaak tussen Scarlet en Sabam. Een dergelijke maatregel zou in strijd zijn met het recht op correspondentiegeheim, het recht op bescherming van persoonlijke informatie en het recht op vrijheid van informatie zoals opgenomen in het Handvest van de Grondrechten van de Europese Unie.
Alhoewel de zaak alleen betrekking heeft op Belgische provider Scarlet ziet Cruz Villalón het bevel als een nieuwe verplichting van algemene aard die bestemd is om na verloop van tijd permanent op alle internetproviders toepasselijk te worden.
Volgens Cruz Villalón is het mogelijk om beperkingen toe te staan aan de in het Handvest erkende rechten en vrijheden, mits zij met name „bij wet worden gesteld”. Bovendien moeten zij berusten op een rechtsgrondslag die voldoet aan de vereisten voor "een formele wet". Cruz Villalón overweegt dat een beperking van de rechten en vrijheden van internetgebruikers als in deze zaak aan de orde is, slechts wordt toegestaan als zij berust op een nationale, toegankelijke, duidelijke en voorzienbare rechtsgrondslag. De verplichting voor internetproviders om op hun kosten een dergelijk filter- en blokkadesysteem in te voeren, kan echter, aldus de advocaat-generaal, niet worden geacht uitdrukkelijk, vooraf, klaar en duidelijk door de betrokken Belgische wetsbepaling te zijn ingesteld. De maatregel is namelijk niet alleen zeer bijzonder maar ook "nieuw" en onverwacht.
Daarnaast wijst de advocaat-generaal er op dat zowel het filtersysteem als het blokkadesysteem onvoldoende garanties biedt.
De advocaat-generaal komt tot de conclusie het Hof van Justitie in overweging te geven vast te stellen dat het Unierecht zich verzet tegen de mogelijkheid dat een Belgische rechter een ISP’s het bevel geeft een dergelijke filter- en blokkeringsmaatregel op al het internetverkeer toe te passen ter bescherming van intellectuele eigendomsrechten.
