Commissie Hargreaves presenteert binnenkort haar visie op de toekomst van het Britse auteursrecht
De commissie die in opdracht van de Britse regering onderzoekt welke hervormingen van het auteursrecht nodig zijn om de wetgeving klaar te maken voor de 21e eeuw zal binnenkort haar bevindingen presenteren. Het advies van de commissie, onder leiding van Ian Hargreaves, hoogleraar digitale economie aan de Universiteit van Cardiff en een voormalig hoofdredacteur van The Independent, zal naar verwachting een grote politieke invloed hebben op de toekomst van het auteursrecht in het Verenigd Koninkrijk.
Hargreaves onderzoekt met name de belemmeringen voor nieuwe -op internet gebaseerde- bedrijfsmodellen die ontstaan doordat ondernemers toestemming nodig hebben voor het gebruik van auteursrechtelijk beschermde werken. De beperking op het gebruik van beschermd materiaal is daarmee een obstakel voor innovatie. De huidige wetgeving inzake het auteursrecht zou volgens sommige deskundigen dan ook moeten worden aangepast zodat praktische belemmeringen voor de ontwikkeling van nieuwe internetactiviteiten afnemen. Zoekmachines, live streaming diensten, videomontage, videomix of mash-ups, het digitaliseren en online plaatsen van historische archieven: het zijn allemaal voorbeelden van manieren waarop een geheel nieuw product of dienst ontstaat door middel van het gebruik van stukjes en beetjes van andermans werk. Het vragen van toestemming van alle betrokken rechthebbenden belemmert de voortgang van deze vernieuwingen. Het invoeren van een zogenaamde 'fair use' uitzondering in het Britse auteursrecht zou dergelijke nieuwe initiatieven tegemoetkomen.
Echter, veel critici zeggen dat een versoepeling van het auteursrecht Groot-Brittannië niet zal omvormen tot een innovatie hot-spot. Het zal juist druk op de kleine muziekuitgeverij en filmproducenten opvoeren terwijl juist zij waarde voor de economie te creëren door het produceren van content. Hoewel Hargreaves zeker weet dat een status quo geen optie is, heeft hij sympathie voor dit argument: "Ik denk niet dat het huidige systeem voldoende biedt voor de makers van creatieve werken”, zegt hij.
Een aanpassing van het auteursrecht die de positie van bedrijven die creatieve inhoud bewerken en herdistribueren, zonder zelf creatieve inhoud te produceren én zonder te betalen, versterkt ten koste van partijen die wel content produceren is logisch gezien niet haalbaar op de lange termijn.
De taak van de commissie-Hargreaves is complex door het aantal tegengestelde belangen. Internetbedrijven als Google en overheidsinstanties zoals de British Library staan te trappelen om nieuwe diensten op basis van 'fair use' van werk van anderen te lanceren. Die anderen zijn de mensen die daadwerkelijk films, tekst of muziek maken: De entertainment industrie, onafhankelijke auteurs, musici, zij vrezen dat ze niet langer rond kunnen komen als er een groter deel van hun werk door derden gratis verwerkt mag worden.
Het is interessant om te zien hoe een aantal machtige bolwerken invloed uitoefenen op wat in feite een politieke keuze is van de Britse wetgever. Hoe politieker dit debat wordt, hoe meer men beseft dat niet altijd het meest logische of ware argument de grootste impact heeft. Het belangrijkste is de keuze voor een strategisch juist speerpunt. Google beheerst deze vaardigheid erg goed. Zij suggereerden onlangs dat Google in het Verenigd Koninkrijk niet van de grond zou zijn gekomen, omdat het ontbreken van een "fair use"-bepaling meebrengt dat zij niet zeker geweten zouden hebben dat hun zoekmachine legaal zou zijn. Ondernemers laten het VK links liggen en voeren hun goede ideeën elders uit. Een verandering in de wet is nodig om een geschikt klimaat voor innovatieve nieuwe technologie bedrijven te maken, aldus Google. Bestuurders van een land in economische crisis zijn hier gevoelig voor.
Pearson, de uitgeverij achter de Financial Times en Penguin Books, stelde de oprichting van een online register met daarin een overzicht van wereldwijde auteursrechten, waarmee beginnende bedrijven kunnen zien wat ze met welk werk op legale wijze kunnen doen en met wie ze contact moeten opnemen voor het maken van licentie-afspraken. Dit verminderd de noodzaak voor radicale wetswijzigingen. Pearson heeft het spel ook begrepen: Europees Commissaris Kroes is namelijk een fan van een dergelijk internationaal auteursrechtelijk register.
De Europese dimensie is sowieso interessant, want het auteursrecht van de EU gaat uit van een limitatieve lijst met toegestane beperkingen van het auteursrecht en staat een open norm als fair use vooralsnog niet toe.
De Britse premier Cameron is van mening dat de economie als geheel baat heeft bij een versoepeling van wetgeving inzake intellectuele eigendom. Hij sprak zich reeds een aantal maal uit voor een nieuw auteursrecht dat "geschikt is voor het internet tijdperk". Hiermee loopt de minister-president enigszins vooruit op de uitkomst van de evaluatie van Hargreaves. In de wandelgangen wordt gezegd dat Hargreaves onder meer zal adviseren om een “fair use review panel” te creëren die vraagstukken rondom fair use kan behandelen zonder de noodzaak voor dure advocaten. De commissie Hargreaves heeft honderden argumenten en voorstellen over de toekomst van het auteursrecht in het Verenigd Koninkrijk bestudeerd. Volgende maand zullen we ontdekken wat hun advies aan de Britse wetgevers is.
Bron: The Guardian