Voorstel tot wijziging Auteurswet: auteurscontractenrecht en overdracht auteursrecht na overlijden maker

Gisteren is het voorontwerp voor een wijzing van de Auteurswet  (Aw) openbaar gemaakt. De voorgestelde wijzigingen zullen gevolgen hebben voor de exploitatie van auteursrechtelijk beschermde werken en overeenkomsten hieromtrent.

Overdacht auteursrecht pas na overlijden maker

Het wetsontwerp stelt een wijzing van artikel 2 Aw voor. De wijzing houdt in dat het auteursrecht niet langer te allen tijde overdraagbaar is, maar in beginsel pas na het overlijden van de maker. Het consultatiedocument licht de achterliggende gedacht voor de wijzing van artikel 2, lid 1, Aw toe:

“Door onoverdraagbaarheid als uitgangspunt te nemen wordt de bijzondere band tussen maker en zijn werk benadrukt. In dit voorontwerp wordt aldus uitgegaan van een zogeheten monistische opvatting van het auteursrecht.” (…) Nu overdracht bij leven van de maker niet langer mogelijk is zal deze voor de exploitatie van zijn auteursrecht gebruik moeten maken van de licentieverlening. (...)"

Auteurscontractenrecht

Eindelijk is daar een hoofdstuk (Ia) over het lang bepleitte en verwachtte auteurscontractenrecht, dat makers moet beschermen tegen  wurgcontracten. In het verlengde van het in artikel 2 voorgestelde licentiemodel, regelt het auteurscontractenrecht de verhoudingen tussen licentiegever (de maker) en de licentienemer (de producent, uitgever, etc.). De nieuwe bepalingen in artikelen 25b tot en met 25h Aw houden in de kern in:

• Exclusieve licentieovereenkomsten voor een periode langer dan vijf jaar kunnen door de licentiegever tegen het einde van elk vijfde jaar worden opgezegd (art. 25b, lid 1, Aw).
• Makers hebben recht op een billijke vergoeding voor het verlenen van een exclusieve licentie. Een vergoeding wordt geacht billijk te zijn, indien de hoogte daarvan is vastgesteld de Minister van OCW in overleg met de Minster van Justitie. De Minister van OCW zal alleen een billijke vergoeding vaststellen op gezamenlijk verzoek van een branchevereniging van makers en een exploitant of een vereniging van exploitanten van deze werken (art. 25c, leden 1 en 2, Aw).
• De rechter kan een exclusieve licentie-overeenkomst op het verzoek van de maker te zijner gunste wijzigen, indien de vergoeding die hij ontvangt een ernstige onevenredigheid vertoont (art. 25d, lid 1, Aw).
• De maker kan de licentieovereenkomst ontbinden indien de exclusieve licentienemer het werk niet binnen een redelijke termijn na het sluiten van de overeenkomst exploiteert (art 25e, lid 1, Aw).  
• Een exclusief licentie-beding is vernietigbaar indien het voor een onredelijk lange of onvoldoende bepaalde termijn aanspraak maakt op toekomstige werken van de maker (art, 25f, lid 1, Aw).
• Van de bepalingen in dit hoofdstuk kan door de maker geen afstand worden gedaan. De bepalingen zijn van dwingend recht indien beheerst of (overwegend) ten uitvoer gelegd in Nederland (art. 25h, lid 1, Aw).

Internetconsultatie

Via internetconsulatie.nl kunnen alle belangstellenden feedback geven op de voorgestelde wijzingen in de Auteurswet.